1 00:00:08,500 --> 00:00:47,979 A día de hoxe, no teu trabalho, seguís aprendendo coisas novas? 2 00:00:48,219 --> 00:00:48,979 Si, cada día. 3 00:00:49,679 --> 00:00:50,899 Eu teño dois trabalhos, na verdade. 4 00:00:51,359 --> 00:00:52,859 Sou professor e sou investigador. 5 00:00:53,659 --> 00:00:55,479 E aprendo todos os días sem os dois. 6 00:00:56,000 --> 00:00:57,420 Claro, como investigador parece óbvio. 7 00:00:57,840 --> 00:01:01,000 Estás investigando, parece óbvio que vas trabajando. 8 00:01:01,000 --> 00:01:02,979 Pero como professor tamén. 9 00:01:03,619 --> 00:01:06,159 É unha coisa que se dice 10 00:01:06,159 --> 00:01:07,819 na introducción 11 00:01:07,819 --> 00:01:10,120 e é verdade, os alunos aprenden moito 12 00:01:10,120 --> 00:01:12,459 porque os alunos nos dáis aos profesores 13 00:01:12,459 --> 00:01:13,480 oxos sempre novos 14 00:01:13,480 --> 00:01:16,540 e cando unha teña que explicar as mesmas cousas 15 00:01:16,540 --> 00:01:18,540 pero as persoas diferentes ou preguntas distintas 16 00:01:18,540 --> 00:01:19,519 formas de ver as cousas 17 00:01:19,519 --> 00:01:21,540 e os alunos sois maravillosos 18 00:01:21,540 --> 00:01:24,120 porque nos dáis sempre a ocasión 19 00:01:24,120 --> 00:01:25,599 de ver cousas que non habíamos visto 20 00:01:25,599 --> 00:01:28,019 Que camino has tenido que seguir para llevar 21 00:01:28,019 --> 00:01:29,579 hasta onde estás agora? 22 00:01:29,980 --> 00:01:31,079 Que has tenido que estudiar 23 00:01:31,079 --> 00:01:33,519 e por que, e que te movido 24 00:01:33,519 --> 00:01:35,040 aunque lo has dicho antes en la conferencia 25 00:01:35,040 --> 00:01:37,799 claro, antes era biología 26 00:01:37,799 --> 00:01:39,099 no me gustaba 27 00:01:39,099 --> 00:01:41,040 no era biología, era zoología 28 00:01:41,040 --> 00:01:43,359 no me gustaban eran los bichitos, los animales 29 00:01:43,359 --> 00:01:44,920 era lo que a mi me gustaba 30 00:01:44,920 --> 00:01:46,379 pero de una manera un poco indefinida 31 00:01:46,379 --> 00:01:48,819 no sabía exactamente que animal iba a acabar estudiando 32 00:01:48,819 --> 00:01:51,200 e luego siempre 33 00:01:51,200 --> 00:01:53,480 me gustaba mucho el pasado 34 00:01:53,480 --> 00:01:55,140 bueno, por acaso el pasado, la historia 35 00:01:55,140 --> 00:01:56,719 la historia me gustaba 36 00:01:56,719 --> 00:01:58,040 de hecho, tuve dudas 37 00:01:58,040 --> 00:02:00,040 se hacer historia o hacer biología 38 00:02:00,040 --> 00:02:02,560 e claro, a medida que estuve estudiando biología 39 00:02:02,560 --> 00:02:04,859 de pronto descubrí que se que había unha especialidade 40 00:02:04,859 --> 00:02:06,439 que era a historia da biología 41 00:02:06,439 --> 00:02:08,819 que era a perfeita, que era a paleontología 42 00:02:08,819 --> 00:02:11,120 que descubrí hacia o final da carrera 43 00:02:11,120 --> 00:02:12,960 e bueno, entón 44 00:02:12,960 --> 00:02:14,840 a medida que descubrí iso, acabe a biología 45 00:02:14,840 --> 00:02:16,520 e o que hice foi 46 00:02:16,520 --> 00:02:18,860 iniciar a carrera de investigación 47 00:02:18,860 --> 00:02:19,699 en paleontología 48 00:02:19,699 --> 00:02:22,740 eu queria perguntar, máis ou menos, quanto tempo 49 00:02:22,740 --> 00:02:24,919 tardaste en recopilar toda a información 50 00:02:25,979 --> 00:02:27,159 para criar o libro? 51 00:02:27,580 --> 00:02:28,340 eu tardo moito 52 00:02:28,340 --> 00:02:29,879 en tener claro de que va o libro 53 00:02:29,879 --> 00:02:32,020 iso é o que máis me cuesta 54 00:02:32,020 --> 00:02:33,879 para unha persoa que lo vea desde fora 55 00:02:33,879 --> 00:02:36,139 e hai unhas persoas que lo vean así 56 00:02:36,139 --> 00:02:38,159 hai unha fase en el águia 57 00:02:38,159 --> 00:02:39,319 que parece que non estou facendo nada 58 00:02:39,319 --> 00:02:40,620 e o que estendo non é 59 00:02:40,620 --> 00:02:43,860 é saber que historia quero contar 60 00:02:43,860 --> 00:02:44,960 porque eu fui a contar unha historia 61 00:02:44,960 --> 00:02:46,259 que tive na escultura narrativa 62 00:02:46,259 --> 00:02:48,479 claro, para saber a historia 63 00:02:48,479 --> 00:02:50,500 é como se o estuviase escribendo por dentro 64 00:02:50,500 --> 00:02:52,139 imagínate que quiseses escribir unha novela 65 00:02:52,139 --> 00:02:54,099 e antes de empezar a poner ninguna linea 66 00:02:54,099 --> 00:02:55,560 quiseses saber que personaje vai a salir 67 00:02:55,560 --> 00:02:56,960 que le rompe todo o que sufre o primeiro 68 00:02:56,960 --> 00:02:59,360 entón, unha vez que eu só tive claro 69 00:02:59,360 --> 00:03:01,620 máis ou menos todo o que iba a ir por aí dentro 70 00:03:01,620 --> 00:03:03,500 te lleve e puse a escribirlo 71 00:03:03,500 --> 00:03:05,520 claro, o que pasa é que logo te pones a escribirlo 72 00:03:05,520 --> 00:03:07,419 e empezan a pasar cosas que tu non habías previsto 73 00:03:07,419 --> 00:03:09,740 empezan a aparecer personaxes que queren salir 74 00:03:09,740 --> 00:03:11,759 e tu non os sabías, como te he comentado antes 75 00:03:11,759 --> 00:03:12,659 en la charla 76 00:03:12,659 --> 00:03:15,919 e empezan a necesitar mucha información 77 00:03:15,919 --> 00:03:17,819 o que pasa é que esa fase é tan intensiva 78 00:03:17,819 --> 00:03:18,879 e te absorbe tanto 79 00:03:18,879 --> 00:03:21,240 e dedicas tanto, tanto, tanto 80 00:03:21,240 --> 00:03:22,979 e te lleve todo o tempo, prácticamente 81 00:03:22,979 --> 00:03:25,000 do dia e da noite 82 00:03:25,000 --> 00:03:27,520 e entón é pouco tempo 83 00:03:27,520 --> 00:03:29,840 porque me costou 4 ou 5 meses 84 00:03:29,840 --> 00:03:32,240 pero que esos 4 ou 5 meses 85 00:03:32,240 --> 00:03:33,800 a lo mejor eran de 10 o 12 horas diarias 86 00:03:33,800 --> 00:03:37,120 e non me concentro en facer iso 87 00:03:37,120 --> 00:03:39,120 Has tenido dificultades 88 00:03:39,120 --> 00:03:40,939 a hora de editar o libro 89 00:03:40,939 --> 00:03:42,500 con instituciones 90 00:03:42,500 --> 00:03:44,340 como a Iglesia 91 00:03:44,340 --> 00:03:46,620 por esa razón 92 00:03:46,620 --> 00:03:48,180 de que explicas 93 00:03:48,180 --> 00:03:50,719 a vida como a Iglesia explica 94 00:03:50,719 --> 00:03:53,780 Pois, dificultades 95 00:03:53,780 --> 00:03:54,759 afortunadamente 96 00:03:54,759 --> 00:03:55,639 no son unha época 97 00:03:55,639 --> 00:03:57,479 que non ten dificultades 98 00:03:57,479 --> 00:03:59,439 pero si he leído de algúnas persoas 99 00:03:59,439 --> 00:04:01,900 que escriben en medios religiosos 100 00:04:01,900 --> 00:04:04,159 pues críticas al libro 101 00:04:04,159 --> 00:04:05,800 que me parecen bien, me parecen legítimas 102 00:04:05,800 --> 00:04:07,340 que se critique desde ese punto de vista 103 00:04:07,340 --> 00:04:08,819 pero que yo non era consciente 104 00:04:08,819 --> 00:04:09,919 cando estaba escribiendo el libro 105 00:04:09,919 --> 00:04:12,159 que podría llegar a molestar a nadie 106 00:04:12,159 --> 00:04:13,300 porque en el libro non se opina 107 00:04:13,300 --> 00:04:15,020 de ninguna cuestión religiosa 108 00:04:15,020 --> 00:04:17,360 el libro por si mismo es materialista 109 00:04:17,360 --> 00:04:19,779 es la visión materialista científica de la vida 110 00:04:19,779 --> 00:04:21,199 claro, los que tienen la visión 111 00:04:21,199 --> 00:04:23,160 se pueden sentir molestos 112 00:04:23,160 --> 00:04:24,639 pero nadie me ha insultado nunca 113 00:04:24,639 --> 00:04:26,800 non é problema nenhum, sencillez te visto persoas 114 00:04:26,800 --> 00:04:28,220 que teñen outro opinión 115 00:04:28,220 --> 00:04:29,240 e iso me parece ben 116 00:04:29,240 --> 00:04:32,740 Cual é a asignatura que máis te complicou 117 00:04:32,740 --> 00:04:34,019 na vida dos teus estudiantes? 118 00:04:34,699 --> 00:04:37,100 Pois, hai que distinguir 119 00:04:37,100 --> 00:04:38,600 é diferente, fíjate 120 00:04:38,600 --> 00:04:40,180 cando facía o bachillerato, me dí o grazo 121 00:04:40,180 --> 00:04:41,959 a non a universidade 122 00:04:41,959 --> 00:04:44,519 cando facía o bachillerato, as dosas asignaturas 123 00:04:44,519 --> 00:04:46,980 que se ganaban peor eran as matemáticas e a física 124 00:04:46,980 --> 00:04:49,220 pero cando digo peor, digo moi mal 125 00:04:49,220 --> 00:04:50,399 moi mal, moi mal, moi mal 126 00:04:50,399 --> 00:04:52,639 e me gustaba moito, además teñía dos profesores buenísimos 127 00:04:52,639 --> 00:04:54,899 de física e de matemática 128 00:04:54,899 --> 00:04:57,560 que bonitos é isto que estou estudiando 129 00:04:57,560 --> 00:04:59,920 pero eu teño un problema con as matemáticas 130 00:04:59,920 --> 00:05:02,259 e é que chegaba aos examenes 131 00:05:02,259 --> 00:05:03,639 e é que era imposible 132 00:05:03,639 --> 00:05:05,899 eu non aprobaba un examen ni morto 133 00:05:05,899 --> 00:05:07,779 e é que eu me enfrentaba ás matemáticas 134 00:05:07,779 --> 00:05:08,899 e eu creo que le pasa a moita gente 135 00:05:08,899 --> 00:05:10,439 como se 136 00:05:10,439 --> 00:05:13,220 como se fose algo que non é posible aprender 137 00:05:13,220 --> 00:05:14,879 eu a entendía, me gustaba, pero 138 00:05:14,879 --> 00:05:16,199 os examenes, fatal 139 00:05:16,199 --> 00:05:18,699 e de hecho, eu creo que non iría aprobar 140 00:05:18,699 --> 00:05:20,620 un examen de física ni de matemáticas 141 00:05:20,620 --> 00:05:22,939 durante o bachillerato 142 00:05:22,939 --> 00:05:24,800 ni copiando 143 00:05:24,800 --> 00:05:28,040 yo creo que me aprobaron 144 00:05:28,040 --> 00:05:29,560 el COO, creo que hacíamos entonces 145 00:05:29,560 --> 00:05:31,259 porque nosotras sacaban muy buenas notas 146 00:05:31,259 --> 00:05:33,959 y jamás le agradeceré tanto a mis profesores 147 00:05:33,959 --> 00:05:34,759 que confiaron en mi 148 00:05:34,759 --> 00:05:37,600 ahora que se dice que a veces no dejan pasar 149 00:05:37,600 --> 00:05:39,720 bueno, si un grupo de profesores se junta 150 00:05:39,720 --> 00:05:41,480 y deja pasar a un alumno 151 00:05:41,480 --> 00:05:43,879 es porque ellos saben lo que están haciendo 152 00:05:43,879 --> 00:05:45,899 en mi caso, ya digo que vamos 153 00:05:45,899 --> 00:05:47,939 jamás podré pagar aquel favor 154 00:05:47,939 --> 00:05:48,740 bueno, eso fue 155 00:05:48,740 --> 00:05:51,420 en el bachillerato 156 00:05:51,420 --> 00:05:53,100 y entonces llegué a la facultad 157 00:05:53,100 --> 00:05:55,420 y con una cuestión increíble 158 00:05:55,420 --> 00:05:56,839 con una profesora de matemáticas 159 00:05:56,839 --> 00:05:59,180 después del primer examen 160 00:05:59,180 --> 00:06:00,699 era un jovencita 161 00:06:00,699 --> 00:06:02,180 a lo mejor tenía 3 o 4 años más que 162 00:06:02,180 --> 00:06:04,720 o 5, más que los chicos a los que estaba dando clases 163 00:06:04,720 --> 00:06:05,399 hasta eran primera 164 00:06:05,399 --> 00:06:08,540 y le pregunté a mi mucho el primer examen 165 00:06:08,540 --> 00:06:10,420 y le fui y le pregunté 166 00:06:10,420 --> 00:06:12,079 ¿qué tal los exámenes? y me dijo lo siguiente 167 00:06:12,079 --> 00:06:14,920 me dijo, pues tú has suspendido 168 00:06:14,920 --> 00:06:16,519 y me dijo 169 00:06:16,519 --> 00:06:18,000 y dice, es curioso 170 00:06:18,000 --> 00:06:19,899 Porque se te deberían dar bien as matemáticas. 171 00:06:20,759 --> 00:06:23,500 E en ese momento algo que hice en mi cabeza, claco. 172 00:06:24,439 --> 00:06:25,100 E me lo creí. 173 00:06:25,980 --> 00:06:26,740 Me lo creí. 174 00:06:27,519 --> 00:06:31,120 E dije, a mí, que tengo, xa, soy listo. 175 00:06:31,980 --> 00:06:32,759 Todo con eso. 176 00:06:33,339 --> 00:06:36,439 E entonces de repente me cambió la actitud que tenía hacia las matemáticas. 177 00:06:36,540 --> 00:06:38,240 Algo en mi cerebro me dijo, pues tú la puedes sacar, 178 00:06:38,339 --> 00:06:40,199 es cuestión de que te pongas y lo hagas. 179 00:06:41,259 --> 00:06:43,360 Y desde entonces no me volví a dar ningún problema 180 00:06:43,360 --> 00:06:46,180 ni la matemática, ni la física, ni nada de nada. 181 00:06:46,319 --> 00:06:47,240 Es asombroso, ¿no? 182 00:06:48,000 --> 00:06:51,040 o que é que as persoas confían en si mesas 183 00:06:51,040 --> 00:06:52,540 moitas veces a la hora de gozar 184 00:06:52,540 --> 00:06:54,339 e entón en a universidade 185 00:06:54,339 --> 00:06:56,319 o que me daba problemas tremendos 186 00:06:56,319 --> 00:06:58,259 en mi carrera hai asignaturas 187 00:06:58,259 --> 00:06:59,600 que son moi descriptivas 188 00:06:59,600 --> 00:07:02,699 a anatomía dos artrópos 189 00:07:02,699 --> 00:07:04,220 por exemplo, é moi descriptiva 190 00:07:04,220 --> 00:07:06,399 porque se va describiendo a taxonomía 191 00:07:06,399 --> 00:07:08,519 e a anatomía de un bicho tras de outro 192 00:07:08,519 --> 00:07:09,720 un bicho tras de outro, un bicho tras de outro 193 00:07:09,720 --> 00:07:10,699 e eu me aborrea a gozar 194 00:07:10,699 --> 00:07:13,459 todo iso que era descriptivo, descriptivo, descriptivo 195 00:07:13,459 --> 00:07:14,680 non podía con ello, me gustaba 196 00:07:14,680 --> 00:07:17,339 os tochos e apuntes que eran de memoria 197 00:07:17,339 --> 00:07:18,959 me cambió también a la cabeza 198 00:07:18,959 --> 00:07:21,279 que no podían las asignaturas generales de memoria 199 00:07:21,279 --> 00:07:23,319 que a muchos de mis compañeros eran las que les parecían mejores